Tiêm vắc xin HPV không chỉ dành riêng cho nữ giới. Nam giới cũng có nguy cơ nhiễm virus HPV – tác nhân chính gây ra sùi mào gà và các loại ung thư nguy hiểm như ung thư dương vật, hậu môn và hầu họng. Vậy nam giới nên tiêm HPV ở độ tuổi nào để đạt hiệu quả bảo vệ tốt nhất? Tiêm mấy mũi? Và nếu tiêm muộn thì còn tác dụng không? Cùng tìm hiểu đầy đủ trong bài viết dưới đây.
1. Nam có cần tiêm HPV không?
Có. Nam giới hoàn toàn nên tiêm vắc xin HPV – càng sớm càng tốt.
HPV (Human Papillomavirus) là một loại virus gây u nhú ở người và là một trong những loại virus phổ biến nhất hiện nay. Virus HPV ẩn trú sâu ở lớp đáy của tế bào niêm mạc nên nó khó đào thải ra khỏi cơ thể và tồn tại dai dẳng, gây nên các nhiều bệnh lý như sùi mào gà hoặc ẩn chứa nguy cơ ung thư ở cả nam và nữ.
Ở nam giới, HPV không chỉ gây sùi mào gà, mà còn có thể dẫn đến ung thư dương vật, ung thư hậu môn, và ung thư vòm họng – đặc biệt do các chủng HPV nguy cơ cao như 16 và 18. Và HPV thường không gây triệu chứng rõ ràng ở nam giới, khiến họ dễ trở thành người mang virus âm thầm và lây nhiễm cho bạn tình mà không biết.
Vắc xin HPV (như Gardasil 4 hoặc Gardasil 9) là biện pháp hiệu quả và an toàn nhất hiện nay để phòng ngừa các chủng HPV nguy hiểm.
2. Độ tuổi nào nên tiêm vắc xin HPV cho nam
- Độ tuổi tiêm lý tưởng nhất:
Đây được xem là “thời điểm vàng” để tiêm vắc xin HPV, bởi vì cơ thể ở độ tuổi này có khả năng tạo ra phản ứng miễn dịch mạnh mẽ và hiệu quả nhất. Hệ miễn dịch của trẻ em và thanh thiếu niên đang phát triển rất tốt, nên khi được tiêm phòng, cơ thể sẽ tạo ra lượng kháng thể cao hơn nhiều so với người lớn. Điều này giúp duy trì khả năng bảo vệ lâu dài, ổn định và hiệu quả cao hơn.
Không chỉ có hiệu quả vượt trội, nam giới trong độ tuổi từ 9 đến dưới 15 chỉ cần 2 mũi tiêm cách nhau từ 6 đến 12 tháng là đủ, thay vì 3 mũi như ở người lớn. Điều này không chỉ giảm chi phí tiêm, mà còn giảm số lần phải đến cơ sở y tế, giúp phụ huynh và các em dễ dàng hoàn thành lịch tiêm mà không bị gián đoạn.
Thực tế cho thấy, nếu được tiêm vắc xin trước khi có hoạt động tình dục đầu tiên (tức trước khi có nguy cơ phơi nhiễm với HPV), hiệu quả phòng ngừa có thể lên đến hơn 90%. Đây là mức độ bảo vệ rất cao, có thể giảm gần như hoàn toàn nguy cơ mắc các bệnh do HPV gây ra trong tương lai, như: sùi mào gà, ung thư dương vật, ung thư hậu môn và ung thư vòm họng.
- Nam giới từ 15 đến 45 tuổi: Vẫn nên tiêm, hiệu quả vẫn cao
Mặc dù độ tuổi lý tưởng đã qua, nhưng nam giới trong độ tuổi từ 15 đến 45 vẫn nên tiêm vắc xin HPV càng sớm càng tốt. Trong nhóm tuổi này, vắc xin vẫn mang lại hiệu quả phòng ngừa đáng kể, đặc biệt là đối với những người chưa từng nhiễm hoặc mới chỉ nhiễm một vài chủng HPV.
Tiêm ở độ tuổi trưởng thành sẽ cần 3 mũi theo phác đồ đầy đủ, để đảm bảo cơ thể tạo đủ lượng kháng thể cần thiết. Dù mức độ miễn dịch có thể thấp hơn so với tiêm sớm, nhưng các nghiên cứu vẫn cho thấy rằng vắc xin giúp giảm rõ rệt nguy cơ nhiễm mới, tái nhiễm và tiến triển thành các tổn thương tiền ung thư.
Ngoài ra, vắc xin HPV không có tác dụng điều trị bệnh đã nhiễm, nhưng lại rất hiệu quả trong việc phòng tránh các chủng chưa nhiễm. Vì vậy, kể cả khi bạn đã từng có quan hệ tình dục, việc tiêm phòng vẫn giúp bảo vệ bạn khỏi các chủng HPV còn lại, đồng thời giảm khả năng lây truyền cho bạn tình.
3. Các loại vắc xin HPV và Lịch Tiêm Vắc Xin HPV Dành Cho Nam Giới
Hiện nay, tại Việt Nam có hai loại vắc xin HPV phổ biến dành cho nam. Và lịch tiêm phụ thuộc vào độ tuổi và loại vắc xin sử dụng. Việc tuân thủ đúng phác đồ tiêm giúp đảm bảo hiệu quả bảo vệ tối ưu.
Vắc xin Gardasil 4
Gardasil 4 giúp phòng ngừa 4 chủng virus HPV (6, 11, 16, 18), là nguyên nhân gây sùi mào gà và ung thư ở cả nam và nữ.
Dành cho nam giới từ 9 đến 26 tuổi 9 (Phác đồ 3 mũi)
- Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên.
- Mũi 2: Cách mũi 1 ít nhất 2 tháng.
- Mũi 3: Cách mũi 2 ít nhất 4 tháng.
Vắc xin Gardasil 9
Gardasil 9 là phiên bản mở rộng, ngừa đến 9 chủng HPV nguy hiểm, bao gồm cả những chủng gây ung thư dương vật, hậu môn, miệng họng và sùi mào gà.
Dành cho nam từ 9 đến dưới 15 tuổi
Phác đồ 2 mũi
- Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên.
- Mũi 2: Cách mũi 1 từ 6 đến 12 tháng.
- Nếu mũi 2 tiêm dưới 5 tháng sau mũi 1, cần tiêm thêm mũi thứ 3. Vì mũi thứ 2 được tiêm quá sớm (ít hơn 5 tháng sau mũi 1), thì hiệu quả bảo vệ không đạt được tối ưu. Trong trường hợp này, để bù lại, vắc xin cần phải được tiêm mũi thứ 3 ít nhất 3 tháng sau mũi thứ 2 để bảo vệ đầy đủ.
Dành cho nam từ 15 đến 45 tuổi
Phác đồ 3 mũi:
- Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên.
- Mũi 2: Cách mũi 1 ít nhất 2 tháng.
- Mũi 3: Cách mũi 2 ít nhất 4 tháng.
Phác đồ tiêm nhanh:
- Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên.
- Mũi 2: Cách mũi 1 ít nhất 1 tháng.
- Mũi 3: Cách mũi 2 ít nhất 3 tháng.
Bạn có thể xin tư vấn về lịch tiêm HPV với đội ngũ chuyên gia y tế từ đội ngũ chuyên gia y tế hỗ trợ Cộng đồng HPV Việt Nam tại đây
4. Tiêm vắc xin ngừa HPV Muộn Có Còn Hiệu Quả Không?
Tiêm vắc xin HPV muộn thường được hiểu là tiêm sau độ tuổi khuyến cáo lý tưởng (9-14 tuổi). Mặc dù hiệu quả phòng ngừa cao nhất đạt được khi tiêm sớm, nhưng vắc xin HPV vẫn mang lại lợi ích đáng kể cho người lớn.
Các nghiên cứu cho thấy vắc xin HPV vẫn có tác dụng phòng ngừa nhiễm mới và giảm nguy cơ phát triển các tổn thương tiền ung thư ngay cả khi tiêm ở độ tuổi 27-45. Dù vậy, hiệu quả có thể giảm nhẹ do một số người đã tiếp xúc với virus HPV trước khi tiêm.
5. Những Ai Không Nên Tiêm vắc xin HPV?
Một số trường hợp không nên hoặc cần cân nhắc kỹ trước khi tiêm vắc xin HPV:
- Người có tiền sử dị ứng nghiêm trọng với bất kỳ thành phần nào của vắc xin hoặc đã từng bị phản ứng nghiêm trọng với liều vắc xin HPV trước đó.
- Người bị dị ứng với nấm men (áp dụng cho Gardasil và Gardasil 9).
- Phụ nữ mang thai (có thể tiêm sau sinh nếu cần thiết).
- Người đang mắc bệnh cấp tính hoặc sốt cao nên trì hoãn tiêm cho đến khi khỏi bệnh.
Vắc xin HPV vẫn an toàn cho những người bị bệnh nhẹ như cảm lạnh, sổ mũi hoặc sốt nhẹ dưới 101°F (khoảng 38,3°C).
6. Câu hỏi thường gặp (FAQ)
50 tuổi có tiêm phòng HPV được không
Tính đến thời điểm hiện tại, Bộ Y tế Việt Nam chưa có chỉ định tiêm phòng vắc xin HPV cho người từ 50 tuổi trở lên. Các chuyên gia y tế khuyến cáo, mũi tiêm HPV sớm là mũi tiêm hiệu quả nhất, đặc biệt nên được thực hiện trước khi có quan hệ tình dục hoặc trước khi phơi nhiễm với virus. Do đó, những người trong độ tuổi 9–45 nên chủ động tiêm phòng để đạt hiệu quả bảo vệ tối ưu.
Nam giới đã quan hệ có tiêm HPV được không?
Có. Vắc xin HPV vẫn có tác dụng, đặc biệt nếu bạn chưa nhiễm tất cả các chủng virus có trong vắc xin (như HPV 16, 18, 6, 11). Tiêm sau khi quan hệ giúp phòng ngừa các chủng chưa nhiễm và hạn chế tái nhiễm, rất đáng giá.
Tiêm HPV có bảo hiểm y tế chi trả không?
Tuy nhiên, một số bảo hiểm sức khỏe tư nhân có thể hoàn tiền, bạn nên kiểm tra trước với bên bảo hiểm của mình.
Tiêm HPV cho nam bao nhiêu mũi?
Hiện nay có hai loại vắc xin HPV phổ biến: Gardasil 4 và Gardasil 9. Cả hai đều được sử dụng cho nam giới, nhưng khác nhau về số chủng HPV phòng ngừa, độ tuổi chỉ định và số mũi tiêm:
Gardasil 4: Chỉ định cho nam giới từ 9 đến 26 tuổi. Luôn cần 3 mũi, bất kể độ tuổi từ 9-26 tuổi.
Gardasil 9: Chỉ định mở rộng cho nam giới từ 9 đến 45 tuổi. Số mũi tùy theo độ tuổi bắt đầu tiêm:Từ 9–14 tuổi: tiêm 2 mũi, cách nhau 6 tháng và từ 15 tuổi trở lên: tiêm 3 mũi theo lịch: mũi 1 – mũi 2 sau 2 tháng – mũi 3 sau 4 tháng từ mũi 2
Có tác dụng phụ sau tiêm không?
Tiêm vắc xin HPV có thể gây ra một số tác dụng phụ nhẹ, như sưng, đỏ hoặc đau tại chỗ tiêm, mệt mỏi nhẹ, đau đầu hoặc sốt thoáng qua. Đây là phản ứng bình thường của cơ thể khi tạo miễn dịch. Những trường hợp phản ứng nghiêm trọng như sốc phản vệ là rất hiếm gặp, nhưng để đảm bảo an toàn, người tiêm nên được theo dõi tại cơ sở y tế ít nhất 30 phút sau tiêm.
Bạn có thể xin tư vấn về vấn đề tiêm HPV với đội ngũ chuyên gia y tế từ đội ngũ chuyên gia y tế hỗ trợ Cộng đồng HPV Việt Nam tại đây
