Sùi mào gà là một bệnh lý do virus HPV gây ra, thường lây truyền qua đường tình dục và có nguy cơ tái phát cao nếu không được điều trị và chăm sóc đúng cách. Ngoài việc tuân thủ phác đồ điều trị từ bác sĩ, chế độ ăn uống hàng ngày đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ phục hồi tổn thương, tăng cường miễn dịch và ngăn ngừa bệnh tái phát.
Bài viết được tham vấn y khoa từ Bác sĩ Dương Kim Luận dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ bị sùi mào gà nên ăn gì để nhanh lành? Và cần kiêng những thực phẩm nào để tránh kích thích tổn thương? Cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
1. Vai trò của chế độ ăn uống đối với người bệnh sùi mào gà
- Tăng cường hệ miễn dịch: Hệ miễn dịch khỏe mạnh là yếu tố then chốt giúp cơ thể chống lại virus HPV, nguyên nhân gây bệnh sùi mào gà. Virus HPV có thể bị hệ miễn dịch của cơ thể đào thải ra ngoài, nhưng những người có hệ miễn dịch yếu sẽ khó đào thải virus này, khiến virus tồn tại dai dẳng.
- Tăng tốc độ lành vết thương: Khi bị sùi mào gà, các nốt sùi xuất hiện trên da hoặc niêm mạc. Chế độ ăn uống hợp lý giúp thúc đẩy quá trình lành các vết thương sau điều trị, giảm nguy cơ nhiễm trùng và biến chứng.
- Giảm tác dụng phụ của thuốc: Một chế độ ăn uống cân bằng, đầy đủ dinh dưỡng có thể giúp giảm thiểu các tác dụng phụ của thuốc điều trị sùi mào gà (ví dụ: buồn nôn, tiêu chảy).
- Cải thiện sức khỏe tổng thể và tinh thần: Giúp người bệnh cảm thấy khỏe khoắn, nhiều năng lượng và lạc quan hơn trong quá trình điều trị.
2. Sùi mào gà nên ăn gì?
Thực phẩm giàu vitamin C và E
Vitamin C có tác dụng tăng cường miễn dịch, chống oxy hóa và làm lành vết thương. Vitamin E hỗ trợ tái tạo mô, phục hồi da và chống viêm. Những người mắc sùi mào gà nên bổ sung các loại trái cây và rau củ như cam, bưởi, kiwi, dâu tây, cà chua, cải bó xôi, hạnh nhân và dầu oliu vào thực đơn hàng ngày.
Thực phẩm giàu kẽm và selen
Kẽm và selen là hai khoáng chất cần thiết giúp nâng cao khả năng kháng virus và tăng cường chức năng của hệ miễn dịch. Chúng có thể được tìm thấy trong các loại thực phẩm như hàu, hạt bí, hạt hướng dương, trứng, cá biển và các loại hạt ngũ cốc nguyên cám.
Protein dễ tiêu hóa
Protein là thành phần quan trọng giúp phục hồi mô tổn thương do virus HPV gây ra. Người bệnh nên lựa chọn các loại protein dễ tiêu như thịt nạc, trứng, sữa chua không đường, đậu hũ và các sản phẩm từ đậu nành để cơ thể hấp thu tốt hơn, đồng thời không gây áp lực lên hệ tiêu hóa.
Rau xanh và thực phẩm giàu chất xơ
Chất xơ không chỉ hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru mà còn giúp cơ thể thải độc hiệu quả, tạo điều kiện cho hệ miễn dịch hoạt động tốt hơn. Các loại rau như cải xoăn, mướp đắng, bông cải xanh, rau ngót, rau má nên được đưa vào bữa ăn hàng ngày.
Nước và thực phẩm có tính kháng viêm tự nhiên
Uống đủ nước mỗi ngày giúp thanh lọc cơ thể, làm mát gan và đào thải độc tố. Ngoài ra, các thực phẩm như trà xanh, nghệ, gừng và tỏi cũng có khả năng kháng viêm tự nhiên, rất phù hợp để hỗ trợ điều trị các tổn thương do sùi mào gà gây ra.
3. Bị sùi mào gà không nên ăn gì?
Đường và thực phẩm nhiều tinh bột tinh chế
Đường và tinh bột tinh chế là tác nhân gây viêm và làm suy giảm chức năng của hệ miễn dịch. Việc tiêu thụ nhiều bánh kẹo, nước ngọt, mì gói, bánh mì trắng hay các loại đồ ăn nhanh sẽ khiến cơ thể dễ mất cân bằng, tạo điều kiện cho virus HPV phát triển mạnh hơn.
Thức ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ
Những món ăn nhiều dầu mỡ và gia vị cay như ớt, tiêu, đồ chiên rán… không chỉ gây nóng trong người mà còn có thể kích thích vùng tổn thương, làm chậm quá trình hồi phục và tăng nguy cơ viêm loét. Người đang điều trị sùi mào gà nên hạn chế tối đa nhóm thực phẩm này.
Rượu bia và các chất kích thích
Rượu bia, cà phê đặc, thuốc lá và nước tăng lực là các chất có thể gây suy giảm miễn dịch, làm rối loạn nội tiết và gây mất cân bằng chuyển hóa trong cơ thể. Đây là nhóm thực phẩm cần tránh hoàn toàn trong suốt quá trình điều trị và cả sau điều trị để giảm nguy cơ tái phát.
Một số loại hải sản (đối với người cơ địa dị ứng)
Tôm, cua, ghẹ, sò… là nhóm hải sản dễ gây dị ứng. Với những người có cơ địa mẫn cảm, việc ăn những thực phẩm này có thể khiến vùng da đang tổn thương bị ngứa, viêm hoặc chậm lành. Nếu bạn từng có tiền sử dị ứng với hải sản, nên kiêng hoàn toàn trong thời gian điều trị.
4. Cách phòng ngừa lây nhiễm sùi mào gà
Phòng ngừa luôn là giải pháp tốt nhất để bảo vệ bản thân khỏi bệnh sùi mào gà. Cần tuân thủ các biện pháp sau:
- Quan hệ tình dục an toàn: Sử dụng bao cao su khi quan hệ tình dục để giảm nguy cơ lây nhiễm. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng bao cao su không thể bảo vệ hoàn toàn vì HPV có thể lây lan qua các vùng da không được che phủ. Nếu một trong hai người bị sùi mào gà, người còn lại cũng cần tham gia điều trị bằng cách sử dụng dung dịch vệ sinh chuyên sâu có công dụng ngăn ngừa điều kiện phát triển virus HPV, để ngăn chặn nguy cơ lây chéo HPV và hạn chế tái nhiễm sùi mào gà cho đối tác.
- Tránh quan hệ với nhiều đối tác: Quan hệ tình dục với nhiều người mà không biết rõ về tình trạng sức khỏe của họ là một trong những yếu tố chính làm tăng nguy cơ lây nhiễm HPV.
- Tiêm vắc xin phòng ngừa HPV: Vắc xin HPV giúp ngăn ngừa lây nhiễm các chủng HPV nguy cơ cao, bao gồm cả những loại gây ra sùi mào gà và ung thư.
- Kiểm tra sức khỏe định kỳ: Việc kiểm tra sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm các bệnh lây qua đường tình dục và có biện pháp can thiệp kịp thời.
- Giữ gìn vệ sinh cá nhân: Vệ sinh bộ phận sinh dục trước và sau khi quan hệ tình dục là cách đơn giản nhưng hiệu quả để ngăn ngừa nhiễm trùng. Nên vệ sinh bằng dung dịch vệ sinh chuyên sâu có công dụng kháng virus HPV.
Ngoài ra,nếu có hệ miễn dịch yếu hoặc sử dụng chất kích thích (ma túy, rượu bia) cũng dễ bị nhiễm hơn.
Bạn có thể xin tư vấn về cách phòng ngừa lây nhiễm HPV từ đội ngũ chuyên gia y tế hỗ trợ Cộng đồng HPV Việt Nam tại đây
5. Phương pháp điều trị sùi mào gà
Phác đồ điều trị sùi mào gà theo hướng dẫn của Bộ Y tế là chủ yếu loại bỏ triệu chứng, tức là các nốt sùi mào gà. Phương pháp loại bỏ nốt sùi mào gà hiện có nhiều cách:
- Sử dụng thuốc: Ở giai đoạn đầu, bác sĩ thường chỉ định thuốc bôi hoặc uống để làm giảm các nốt sùi. Các loại thuốc như imiquimod, podophyllotoxin giúp tăng cường khả năng miễn dịch và loại bỏ nốt sùi. Tuy nhiên, cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ để tránh tác dụng phụ.
- Liệu pháp nitơ lỏng: Sử dụng nitơ lỏng để làm đông lạnh và phá hủy mô sùi mào gà. Phương pháp này phù hợp cho các nốt sùi nhỏ và chưa phát triển nhiều.
- Dao mổ điện: Sử dụng dòng điện cao tần để đốt cháy và loại bỏ các nốt sùi. Đây là phương pháp được áp dụng khi nốt sùi đã phát triển lớn.
- Laser: Phương pháp sử dụng chùm tia laser cường độ cao để phá hủy các mô sùi, thường được chỉ định cho các nốt sùi lớn và khó điều trị bằng các phương pháp khác.
- ALA-PDT: Đây là phương pháp tiên tiến nhất hiện nay, sử dụng ánh sáng huỳnh quang để tạo ra phản ứng oxy hóa tiêu diệt nốt sùi mà không gây tổn thương các mô xung quanh.
Tuy nhiên, tỉ lệ tái nhiễm sùi mào gà sau khi thực hiện các phương pháp can thiệp như trên vẫn rất cao, nguyên nhân có thể do mức độ can thiệp đến mụn sùi mào gà chưa đủ rộng, chưa đủ sâu, chưa chạm tới được lớp đáy của tế bào – nơi virus HPV ẩn trú và phát triển gây nên bệnh sùi mào gà.
Mới đây, Bệnh viện da liễu trung ương đã đưa ra phác đồ điều trị mới giúp việc chữa trị sùi mào gà hiệu quả hơn, triệt để hơn, bằng cách cho bệnh nhân tự sử dụng tại nhà lọ xịt tăng đào thải HPV và dung dịch vệ sinh chuyên sâu, để tăng hệ miễn dịch tại chỗ cho bệnh nhân, nhanh chóng làm lành vết thương, ngăn chặn sự phát triển của virus HPV, ngăn ngừa tái nhiễm sùi mào gà.
Quá trình điều trị khuyến nghị vợ/chồng hoặc bạn tình cũng cần tham gia điều trị bằng cách sử dụng các sản phẩm vệ sinh chuyên sâu để ngăn chặn tình trạng lây chéo virus HPV và tái nhiễm sùi mào gà.
Xem thêm: Theo báo Sức khỏe & Đời sống, cách giúp cơ thể đẩy nhanh khả năng tự đào thải HPV
6. Các câu hỏi thường gặp khác
Nên làm gì khi bị sùi mào gà?
Khi phát hiện dấu hiệu nghi ngờ sùi mào gà như: u nhú mềm, màu hồng, mọc thành chùm ở vùng kín, hậu môn hoặc miệng… bạn cần đi khám chuyên khoa da liễu hoặc bệnh xã hội càng sớm càng tốt. Không nên tự ý mua thuốc hoặc điều trị tại nhà vì có thể làm tổn thương lan rộng. Bên cạnh điều trị bằng đốt, chấm thuốc hoặc laser, người bệnh cần kiêng quan hệ tình dục, giữ vệ sinh vùng kín sạch sẽ, tăng cường miễn dịch, và tái khám định kỳ theo chỉ định của bác sĩ.
Bị sùi mào gà nên kiêng quan hệ bao lâu?
Thông thường, sau khi điều trị sùi mào gà, người bệnh nên kiêng quan hệ ít nhất từ 4 – 6 tuần, hoặc cho đến khi vết thương lành hẳn và không còn tổn thương mới xuất hiện. Quan hệ quá sớm không chỉ làm tổn thương nặng hơn mà còn làm tăng nguy cơ lây nhiễm cho bạn tình, kể cả khi đã sử dụng bao cao su. Tốt nhất, nên tái khám và chỉ quan hệ lại khi được bác sĩ xác nhận an toàn.
Sùi mào gà có ăn được thịt bò không?
Có. Thịt bò là nguồn cung cấp protein, sắt và kẽm – những dưỡng chất quan trọng hỗ trợ tăng cường miễn dịch và tái tạo mô tổn thương. Người bị sùi mào gà hoàn toàn có thể ăn thịt bò, miễn là chế biến kỹ và không kết hợp với thực phẩm gây nóng, cay nhiều dầu mỡ. Tuy nhiên, với người có cơ địa nóng trong hoặc dễ nổi mụn, nên ăn với lượng vừa phải.
Sùi mào gà có tự đào thải không?
Virus HPV – nguyên nhân gây sùi mào gà – có thể được hệ miễn dịch đào thải sau 1–2 năm, đặc biệt với chủng nguy cơ thấp. Tuy nhiên, các nốt sùi đã hình thành thường không tự biến mất, mà cần can thiệp điều trị để loại bỏ tổn thương. Nếu không điều trị, bệnh dễ kéo dài và tái phát. Do đó, không nên chờ sùi mào gà “tự hết”, mà cần khám và xử lý đúng cách càng sớm càng tốt.
Sùi mào gà có ăn được thịt gà không?
Có. Thịt gà là nguồn protein nạc, dễ tiêu hóa, giúp hỗ trợ phục hồi tổn thương nhanh chóng. Người bị sùi mào gà vẫn có thể ăn thịt gà bình thường, nhất là ức gà, thịt luộc, hấp để hạn chế dầu mỡ. Tuy nhiên, nếu người bệnh có tiền sử dị ứng với thịt gà hoặc có phản ứng kích ứng khi ăn thì nên tạm dừng và theo dõi.
Bạn có thể xin tư vấn về ăn gì khi bị sùi mào gà từ đội ngũ chuyên gia y tế hỗ trợ Cộng đồng HPV Việt Nam tại đây
